Οι πληροφορίες για τον κορονοϊό είναι ακόμη συγκεχυμένες και είναι σημαντικό να παίρνουμε τη γνώμη των ειδικών και να μην πιστεύουμε ό,τι διαβάζουμε ή ό,τι ακούμε.

Πρέπει όλοι να κάνουμε το τεστ; Τα υποκείμενα νοσήματα και οι ευπαθείς ομάδες που κινδυνεύουν περισσότερο ποιοι είναι; Μπορεί ένα άτομο να νοσήσει δύο φορές;

Ο Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος Κωνσταντίνος Παπανικολάου μας έδωσε όλες τις πληροφορίες για τον κορονοϊό, λύνοντας βασικές μας απορίες!

Το τεστ για τον κορονοϊό… δεν είναι για όλους

Οι απορίες σχετικά με το τεστ είναι πολλές ενώ υπάρχουν ακόμη ερωτηματικά για το πόσο αξιόπιστο είναι και ποιοι θα πρέπει να το κάνουμε.

Έχει νόημα αν κάποιος έχει ήπια συμπτώματα να κάνει το τεστ; «Έχει νόημα. Ένας άνθρωπος με ήπια συμπτώματα που ελέγχεται και βρίσκεται θετικός θα ακολουθήσει πιο πιστά τις οδηγίες για αυτοαπομόνωση 14 ημερών ώστε να προστατεύσει τους οικείους του», αναφέρει ο κ. Παπανικολάου προσθέτοντας πως θα είναι και περισσότερο υποψιασμένος για τυχόν επιπλοκές.

Οι τρέχουσες οδηγίες του ΕΟΔΥ είναι ο διαγνωστικός έλεγχος με PCR να γίνεται σε:

  • Ασθενείς με Σοβαρή Οξεία Λοίμωξη του Αναπνευστικού (Severe Acute Respiratory Illness) που χρειάζονται νοσηλεία ή που νοσηλεύονται
  • Νοσηλευόμενους ή φιλοξενούμενους σε μονάδες ηλικιωμένων ή χρονίως πασχόντων που εκδηλώνουν οξεία λοίμωξη του αναπνευστικού με πυρετό και βήχα ή δύσπνοια
  • Προσωπικό υπηρεσιών υγείας που εκδηλώνουν οξεία λοίμωξη του αναπνευστικού με πυρετό
  • Ηλικιωμένους (> 70 έτη) ή άτομα με σοβαρή χρόνια υποκείμενη νόσο (π.χ. χρόνια πνευμονοπάθεια, χρόνια καρδιαγγειακό νόσημα, σακχαρώδης διαβήτης, σοβαρή ανοσοκαταστολή) που εκδηλώνουν οξεία λοίμωξη του αναπνευστικού με πυρετό και βήχα ή δύσπνοια.

Παρόλα αυτά, κάθε περίπτωση διαφέρει. Εκτός των ανωτέρω, οποιοσδήποτε ασθενής εμφανίζει συμβατά συμπτώματα (πυρετός συνήθως > 38C, ρίγη, επίμονος βήχας, απώλεια οσμής – γεύσης, διάρροιες) είναι σκόπιμο να επικοινωνήσει με τον ιατρό του και ίσως να εξεταστεί. Δεν θα συνιστούσα τεστ σε κάποιον χωρίς πυρετό και με συμπτώματα μόνο από το ανώτερο αναπνευστικό (πονόλαιμο – καταρροή) εκτός και αν ζει με ή φροντίζει άλλο άτομο που ανήκει σε ευπαθή ομάδα

Μέσα από τις εξετάσεις αίματος μπορεί να φανεί αν κάποιος νοσησεί από covid-19; Στις απλές γενικές εξετάσεις (γενική αίματος, δείκτες φλεγμονής κλπ) δεν φαίνεται αν κάποιος νόσησε ή νοσεί από COVID-19, αν και αναδεικνύονται σταδιακά οι εργαστηριακές ανωμαλίες που επιφέρει ο ιός.

«Εξέταση αίματος διαγνωστική για τον ιό αποτελεί το τεστ αντισώματος», αναφέρει ο Λοιμωξιολόγος διευκρινίζοντας όμως πως θα πρέπει να θυμάστε ότι το τεστ αυτό αρχίζει να βγαίνει θετικό μετά τη δεύτερη εβδομάδα της νόσου (γιατί τότε παράγονται τα αντισώματα), άρα δείχνει αν κάποιος νόσησε και όχι αν νοσεί.

Αν κάποιος έχει αναρρώσει απ’ τον κορονοϊό μπορεί να ξανακολλήσει;

«Πιθανότατα όχι, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα», επισημαίνει ο κ. Παπανικολάου μιλώντας για τα περιστατικά που έχουν αναφερθεί έως σήμερα.

Τα περιστατικά αυτά δεν παριστούν νέα λοίμωξη αλλά μάλλον παράταση της αρχικής: ο ιός παραμένει ανιχνεύσιμος ενώ ο ασθενής έγινε καλά. Έχει βρεθεί ότι ασθενείς που νόσησαν ελαφρά από τον SARS-CoV-2 δεν παρήγαγαν ικανό αριθμό αντισωμάτων μετά τη λοίμωξη και άρα είναι πιθανό να ξανακολλήσουν, αλλά αυτό – αν γίνει – θα γίνει μετά από εβδομάδες ή λίγους μήνες.  Αντίθετα, ασθενείς που νόσησαν πιο βαριά σχημάτισαν πολλά αντισώματα IgG, τα οποία με τη σειρά τους θεωρούμε πως θα προφυλάξουν από νέα λοίμωξη για ένα έτος ή περισσότερο

Υποκείμενα νοσήματα, ευπαθείς ομάδες, παιδιά VS covid-19

Τα διαθέσιμα ως τώρα δεδομένα δείχνουν ότι τα παιδιά μπορούν να νοσήσουν ελαφρά αλλά δεν κινδυνεύουν.

Εκείνοι που κινδυνεύουν είναι οι άνθρωποι με υποκείμενα νοσήματα και οι ευπαθείς ομάδες. 

Στα υποκείμενα νοσήματα, σύμφωνα πάντα με τον ειδικό, περιλαμβάνονται τα καρδιαγγειακά νοσήματα (δηλ. Αρτηριακή Υπέρταση, Βαλβιδοπάθειες, Καρδιακή Ανεπάρκεια, Στεφανιαία νόσος), ο Σακχαρώδης Διαβήτης και η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ, δηλ. το άσθμα και η χρόνια βρογχίτιδα). Επίσης, τα νοσήματα για τα οποία οι ασθενείς λαμβάνουν ανοσοκατασταλτική αγωγή (όπως η χημειοθεραπεία, τα κορτικοστεροειδή, κ.ά) είναι τα νεοπλάσματα, τα αυτοάνοσα νοσήματα και η μεταμόσχευση οργάνων ή μυελού οστών.

Να σημειωθεί πως ανάμεσα στους ασθενείς με καρδιαγγειακά νοσήματα οι υπερτασικοί αποτελούν μεγάλη ομάδα ασθενών. «Φαίνεται πως πράγματι νοσούν βαρύτερα από το γενικό πληθυσμό. Δεν είναι σαφές αν η θεραπεία της υπέρτασης με ανταγωνιστές μετατρεπτικού ενζύμου (πολύ κοινά φάρμακα που χορηγούνται σε πολλούς υπερτασικούς) αυξάνει τον κίνδυνο για κακή έκβαση μετά από λοίμωξη με SARS-CoV-2 (ο ιός χρησιμοποιεί υποδοχείς του ίδιου ενζύμου για να εισέλθει στα κύτταρα που προσβάλλει στις κυψελίδες)», αναφέρει ο Κωνσταντίνος Παπανικολάου στο iPop.gr.

Κι όταν αναφερόμαστε στις ευπαθείς ομάδες; Πρόκειται για τα άτομα > 70 ετών και εκείνοι με υποκείμενα νοσήματα ανεξαρτήτου ηλικίας.

Η άγνωστη προέλευση, ο χρόνος επώασης και η θεραπεία

Η επικρατέστερη θεωρία για την προέλευση του ιού είναι ότι προήλθε από τις νυχτερίδες (όπου βρίσκονται συγγενείς βήτα – κοροναϊοί) και μέσω κάποιου άλλου θηλαστικού πέρασε στον άνθρωπο.

Το πόσο καιρό μπορεί να μείνει αυτός ο ιός πάνω σε μια επιφάνεια εξαρτάται. Ο ιός επιζεί σε επιφάνειες από αρκετές ώρες έως λίγες ημέρες (3-4). Το διάστημα αυτό είναι μεγαλύτερο στις πλαστικές επιφάνειες και μικρότερο στις ξύλινες και στα υφάσματα (όπως και στα ρούχα).

Αναφορικά με τον χρόνο επώασης του ιού, οι 14 ημέρες έχουν αναφερθεί ως ο μέγιστος χρόνος κι αυτό ισχύει σε ποσοστό άνω του 90%. Έχουν αναφερθεί εξαιρέσεις (π.χ περίοδος επώασης 25 ημέρες) αλλά είναι σπάνιες.

Ποια αντιικά συστήνονται για κάποιον με covid-19; Και ποια θα πρέπει να αποφεύγει;

Στην Ελλάδα έχουν εγκριθεί σήμερα κάποια θεραπευτικά σχήματα. Καταρχήν, όποιος έχει επιβεβαιωμένη λοίμωξη COVID-19 θα πρέπει να αποφύγει να αυτοθεραπεύεται. Στην ήπια ή μέσης βαρύτητας λοίμωξη εκτός νοσοκομείου συστήνονται φάρμακα που δεν είναι αντιικά αλλά πιθανώς έχουν δράση έναντι του SARS-CoV-2, όπως η χλωροκίνη και η αζιθρομυκίνη. Φάρμακα όπως αυτά έχουν παρενέργειες, έτσι το όφελος και το κόστος – κίνδυνοι κάθε θεραπείας πρέπει να ζυγίζονται από τον ιατρό σας

Λοιμώξεις του αναπνευστικού και πνευμονία

Ο κ. Παπανικολάου μας εξηγεί με τον πιο κατανοητό τρόπο πως οι λοιμώξεις του αναπνευστικού διακρίνονται σε κατηγορίες ανάλογα με την εντόπιση σε ανωτέρου και κατωτέρου αναπνευστικού. Κι ανάλογα με το αίτιο διακρίνονται σε ιογενείς, βακτηριακές και άτυπες.

Οι λοιμώξεις του αναπνευστικού μπορεί να οφείλονται σε ιό ή σε μικρόβιο.

Η πλειοψηφία των λοιμώξεων είναι ιογενείς. Συχνά κάνουν πυρετό <38 C, αλλά υπάρχουν και εξαιρέσεις όπως η γρίπη. Ανάλογα με την εντόπιση υπάρχουν κλινικά κριτήρια (από το ιστορικό ή τη φυσική εξέταση) που βοηθούν στη διάκριση ιογενών και μικροβιακών λοιμώξεων και στην απόφαση χορήγησης αντιβιοτικών. Τα αντιβιοτικά είναι η θεραπεία των μικροβιακών λοιμώξεων αλλά δεν έχουν καμία δράση στις ιογενείς. Οι ιώσεις είναι αυτοϊώμενες, δηλαδή συνήθως υφίενται χωρίς θεραπεία. Για τις ιώσεις του αναπνευστικού ειδική φαρμακευτική θεραπεία υπάρχει μόνο για τη γρίπη.

Πώς μια λοίμωξη μπορεί να μετατραπεί σε πνευμονία; Πόσο σύνηθες είναι αυτό;

Μια απλή ιογενής λοίμωξη του ανωτέρου αναπνευστικού μπορεί να επιπλακεί δευτεροπαθώς από μικρόβιο. Έτσι προκύπτουν συνήθως η παραρρινοκολπίτιδα και η μέση ωτίτιδα. Αυτό γίνεται γιατί η ίωση – προκαλώντας φλεγμονή στους βλεννογόνους του αναπνευστικού – διευκολύνει την είσοδο μέσω των βλεννογόνων μικροβίων που αποικίζουν τη περιοχή όπως ο πνευμονιόκοκκος και ο αιμόφιλος ινφλουένζας. Οι ανωτέρω λοιμώξεις αλλά και η βρογχίτιδα μπορούν σπανιότερα να επιπλακούν και με πνευμονία

Τον Κωνσταντίνο Παπανικολάου (Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος) θα τον βρείτε:

  • Στη διεύθυνση: Αλεξάνδρου Σουτσου 24, Κολωνάκι, Αθήνα
    Πλησίον σταθμών Μετρό (Συντάγματος και Πανεπιστημίου)
  • Στο site
    Στο e-mail: kpapanikolaou08@gmail.com
  • Στο τηλέφωνο: 2106448280

Διαβάστε επίσης:

Εγκυμοσύνη και κορονοϊός: Έχουμε τις απαντήσεις σε όλες τις απορίες σου

Photo: Pexels