Βάσει ερευνών κάποιων ψυχολόγων, έχει βγει το συμπέρασμα ότι οι άνθρωποι με τον τρόπο που μεγαλώσαμε έχουμε πάρει έναν ρόλο στη ζωή μας. Αυτοί οι ρόλοι θα μπορούσαν να είναι ένας από τους λόγους που διαλέγουμε συγκεκριμένους ανθρώπους ως συντρόφους, που ελκόμαστε από συγκεκριμένους χαρακτήρες. Οι ρόλοι μέσα στη σχέση ουσιαστικά εξυπηρετούν τις ανάγκες μας. Μπορεί να μην το καταλαβαίνουμε ή να γίνεται ασυναίσθητα αλλά έχει αποδειχτεί ότι μπορεί μέσα στη σχέση να συνεχίσεις το μοτίβο. Οι ρόλοι είναι αυτό που λέει η λέξη, από παιδιά μαθαίνουμε να «παίζουμε αυτόν τον ρόλο» και αυτή είναι μια αποτελεσματική μέθοδος στη λειτουργική συνύπαρξή μας με τους άλλους ανθρώπους.

ζώδια που κάνουν μακροχρόνιες σχέσεις
Pxhere

Γιατί η σχέση μου έγινε ξαφνικά βαρετή; Φταίω εγώ ή είναι ένα καμπανάκι που δεν πρέπει να παραβλέψω;

Σύμφωνα με τον Eric Berne:

Διέκρινε ότι στις προβληματικές ανθρώπινες σχέσεις υπάρχουν τρεις ρόλοι:

  1. Ο Εισαγγελέας: Είναι ο κατήγορος που δείχνει τον άλλο με το δάχτυλο.
  2. Ο Σωτήρας: Έλκεται από αδύναμα άτομα που χρειάζονται προστάτη και φυσικά είναι εκεί για να «σώσει».
  3. Το θύμα: Αυτός που πληρώνει τη νύφη. Άλλες φορές αναζητά τον θύτη και άλλες τον Σωτήρα.

Σύμφωνα με την Virginia Satir:

Θεωρεί ότι οι ρόλοι μέσα στη σχέση είναι αμυντική στάση που καταφεύγουν οι άνθρωποι για να προστατέψουν την αυτοεκτίμησή τους. Είναι ρόλοι που έμαθαν από την οικογένειά τους και τους ξεχωρίζει σε τέσσερις:

  1. Ο Κατήγορος: Αυτός που συχνά κάνει αρνητική κριτική. Ο δικτάτορας που θέλει πάντα να γίνεται το δικό του (μοιάζει με τον Εισαγγελέα του Berne).
  2. Ο Απολογούμενος: Προσπαθεί να ευχαριστήσει πάντα τους άλλους και έχει συγκαταβατική στάση, ζητά συνεχώς συγνώμη, δεν διαφωνεί ποτέ.
  3. Ο Κομπιούτερ: Ο ορθολογιστής, μιλά με συλλογισμούς, τεκμήρια και δεν αφήνει να φανεί το συναίσθημά του. Έχει τετράγωνη λογική και φαινομενικά είναι ήρεμος και συγκρατημένος.
  4. Το Ανεύθυνο παιδί: O άνθρωπος που είναι εκτός τόπου και χρόνου. Οτιδήποτε κάνει είναι άσχετο με αυτό που συμβαίνει γύρω του. Συνήθως βρίσκει τρόπους να ξεφύγει από όλα αυτά που είναι σημαντικά αλλάζοντας θέμα και συζήτηση. Η προσωπικότητά του μπορεί να χαρακτηριστεί ως «χύμα».

Είμαι σε σχέση, αλλά νιώθω μόνη. Φταίω εγώ ή η σχέση;

Σύμφωνα με τον Everett Shostrom & Dan Montgomery:

Στο βιβλίο τους «The Manipulators» μιλάνε για οκτώ ρόλους: Τέσσερις από θέση ισχύος και τέσσερις από θέση αδυναμίας.

Θέση ισχύος:

  1. Ο Δικαστής: Κάνει κατάχρηση της κριτικής, δεν εμπιστεύεται κανέναν, κατηγορεί, κρατά κακία και δεν συγχωρεί εύκολα.
  2. Ο Μπαμπούλας: Υπερβάλλει την επιθετικότητα, τη σκληρότητα και την ανθρωπιά. Ασκεί έλεγχο χρησιμοποιώντας έμμεσες ή άμεσες απειλές. Στις συντροφικές τους σχέσεις, ο πιο συνηθισμένος τρόπος εκφοβισμού του άλλου είναι η απειλή εγκατάλειψης.
  3. Ο Υπολογιστής: Υπερβάλλει τον έλεγχο. Εξαπατά, ψεύδεται, προσπαθεί διαρκώς να ξεπεράσει τους άλλους σε εξυπνάδα για να τους ελέγχει. Είναι καλός και στα κροκοδείλια δάκρυα.
  4. Ο Δικτάτορας: Υπερβάλλει την προσωπική του δύναμη. Επιβάλλεται, διατάζει, πάντα προσπαθεί να κοντρολάρει τα θύματά του.

Θέση αδυναμίας:

  1. Ο Μη μου άπτου: Είναι συνήθως θύμα του Δικτάτορα μιας που είναι το πολικό του αντίθετο. Έχει μεγάλη ανθεκτικότητα στα τερτίπια του Δικτάτορα. Υπερβάλλει την ευαισθησία του και συχνά ξεχνάει τι του ζήτησες γιατί δεν άκουσε καλά. Χαρακτηρίζονται από παθητική επιθετικότητα. Τα άτομα αυτά βγάζουν το θυμό τους έμμεσα, κάνοντας «λάθη» που είναι σε βάρους των άλλων πάντα.
  2. Το Αναρριχώμενο: Είναι το άλλο άκρο του Υπολογιστή. Υπερβάλλει την εξάρτησή του. Είναι ένα άτομο που θέλει να το καθοδηγούν, να το φροντίζουν και γενικά να φορτώνεται στους άλλους.
  3. Το Καλό παιδί: Υπερβάλλει την αγάπη και τη φροντίδα, σφάζει με το μπαμπάκι. Μπορεί να είναι πιο δύσκολο να βγάλεις πέρα με το καλό παιδί παρά με τον μπαμπούλα κάποιες φορές.
  4. Ο Προστάτης: Είναι το αντίθετο του δικαστή. Υπερβάλλει τη υποστήριξη και ποτέ δεν κριτικάρει τα λάθη. Κακομαθαίνει τους άλλους και είναι πολύ πονόψυχος και δεν επιτρέπει στους προστατευόμενούς του να σταθούν στα πόδια τους και να αναλάβουν τις ευθύνες τους. Φροντίζει μόνο για τις ανάγκες των άλλων. Είναι το άτομο που έχει ανάγκη να τον έχουν ανάγκη. Είναι δηλαδή το ίδιο εξαρτημένος από τους εξαρτημένους του όσο και αυτοί από αυτόν.

Αυτές είναι κάποιες κατηγορίες. Υπάρχουν πάρα πολλοί ρόλοι μέσα στη σχέση. Πάντα για να υπάρχει ένας ρόλος χρειάζεται και ένα σενάριο. Περιλαμβάνει καλούς ή κακούς, νικητές ή χαμένους. Ανάλογα με το σενάριο λοιπόν ο ήρωας μας παίζει τον ρόλο του για να είναι ωραίο το έργο. Μπορείς να επιλέξεις τι θες από τη ζωή σου, αν όντως φοράς το ρόλο σου ή ανάλογα με τον άνθρωπο που έχεις κοντά σου διατηρείς πάντα τον ρόλο σου ή όχι.

*Για το άρθρο χρησιμοποιήθηκαν αποσπάσματα του βιβλίου: «Διαλέγοντας σύντροφο, ανακάλυψε τον τρόπο που σχετίζεσαι» Γιώργος Πιντέρης Ph.D Εκδόσεις Θυμάρι.

Διάβασε πρώτος όλα τα θέματα του iPop.gr στο Google News