Social media και εικόνα του σώματος: Έχεις ποτέ αναρωτηθεί σε ποιο βαθμό επηρεάζουν καταλυτικά την καθημερινότητα, τις συνήθειες αλλά και την ψυχολογία των χρηστών και κυρίως την εικόνα σώματος;

Facebook, Instagram, YouTube, Twitter και άλλες εφαρμογές κοινωνικής δικτύωσης έχουν μπει εδώ και χρόνια στη ζωή μας και αποτελούν αναμφίβολα ένα ισχυρό «χώρο» αλληλεπίδρασης εκατομμυρίων ανθρώπων.

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι αναμφίβολα ο πιο ισχυρός πόλος έλξης αλλά και χώρος δυναμικής αλληλεπίδρασης εκατομμυρίων εφήβων καθημερινά, καθιστώντας τα, στο μεγαλύτερο διαμορφωτή της κοινής γνώμης. Το βασικό χαρακτηριστικό τους είναι ότι οι χρήστες του μπορούν να είναι ταυτόχρονα και δημιουργοί και καταναλωτές του περιεχομένου που παράγουν. Αυτό ακριβώς το στοιχείο θεωρείται ως το μεγαλύτερο 

Είτε θέλουμε να το πιστέψουμε είτε όχι, τα μέσα ενημέρωσης παίζουν τεράστιο ρόλο στην εικόνα που έχουμε για το σώμα και στο πως νιώθουμε για τον εαυτό μας. Συνειδητά και ασυνείδητα συγκρίνουμε τον εαυτό μας με τις “τέλειες” εικόνες των ανθρώπων που βλέπουμε στα περιοδικά, στις διαφημίσεις, στις ταινίες και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αν έχετε θέματα με την εικόνα του σώματος σας, δεν είστε οι μόνοι, τα αρνητικά συναισθήματα για την εικόνα του σώματος  είναι συχνά στην σημερινή κοινωνία.

Social media και εικόνα του σώματος

Η προσοχή μας συχνά στρέφεται στη σύνδεση ανάμεσα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στην εικόνα του σώματος για τις γυναίκες, αλλά η σύνδεση ισχύει επίσης και για τους άνδρες. Οι γυναίκες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εμφανίζονται πάντα αψεγάδιαστες. Έχουν τέλεια μαλλιά, τέλειο μακιγιάζ, τέλειο ντύσιμο. Έχουν τέλειες αναλογίες, τα πόδια τους είναι μακριά και ποτέ δεν φανονται ατημέλητες. Οι άνδρες από την άλλη πλευρά είναι όλοι ψηλοί, γυμνασμένοι και μυώδεις. Το μήνυμα που μας περνούν είναι ότι οι γυναίκες πρέπει να μοιάζουν με την Barbie και οι άνδρες με σούπερ ήρωες.

Ο τρόπος με τον οποίο οι άνδρες και οι γυναίκες ασχολούνται με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δημιουργεί μια μη ρεαλιστική εικόνα για το πως θα έπρεπε να είναι. Μόνο το 5% της κοινωνίας μοιάζει με την εικόνα που προβάλλουν τα μέσα. Το υπόλοιπο 95% των ανθρώπων δεν είναι έτσι.

Social media και εικόνα του σώματος
Pixabay

Πολλές μελέτες έχουν συνδέσει τον χρόνο που ξοδεύουμε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με την πιθανότητα χαμηλής αυτοεκτίμησης. Τα αγόρια που νιώθουν πίεση για το βάρος τους είναι πιο πιθανό να βιώσουν κατάθλιψη, άγχος ή να έχουν ανθυγιεινές συμπεριφορές.

Αυτή η αρνητική αντίληψη του εαυτού μπορεί να επηρεάσει άμεσα τη συμπεριφορά, το συναίσθημα και τις διατροφικές συνήθειες. Νέοι με υπερβολικά αρνητική εικόνα σώματος συχνά παρουσιάζουν εμμονές, ώστε να αλλάξουν συγκεκριμένα μέρη του σώματός τους που δεν τους αρέσουν. Αυτή η εμμονή μπορεί να οδηγήσει σε διατροφικές διαταραχές, κατάθλιψη και ιδεοψυχαναγκαστικές διαταραχές που επηρεάζουν όλο το εύρος της καθημερινής λειτουργικότητας του ατόμου.

Η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης φαίνεται να συνδέεται με την αρνητική εικόνα σώματος στους νέους ανθρώπους. Η αρνητική αυτή αντίληψη για το σώμα οδηγεί σε συμπεριφορές όπως αυστηρή δίαιτα, συχνή παρακολούθηση σωματικού βάρους, έντονη επιθυμία για πολύ αδύνατο σώμα και μία τάση να αντιμετωπίζεται το σώμα ως ένα αντικείμενο προς βελτίωση και όχι ως ζωντανός οργανισμός. Παρ’ όλα αυτά είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν αποτελούν την αιτία που προκαλεί διατροφικές διαταραχές στους νέους. Αποτελεί σαφώς όμως παράγοντα που φαίνεται να επηρεάζει την εκτίμηση για την εμφάνισή τους και κυρίως στη δημιουργία μιας λανθασμένης εικόνας σώματος.

Καλό είναι να θυμάστε ότι η ιδανική εικόνα για το σώμα συνεχώς αλλάζει. Το θέμα είναι να θυμάστε ότι είστε όμορφοι έτσι όπως είστε!

Η εικόνα του σώματος και πώς ορίζεται

Ως εικόνα σώματος ορίζουμε τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας στον καθρέφτη. Συνήθως φανταζόμαστε ότι οι άλλοι μας βλέπουν και μας αντιλαμβάνονται μ’ έναν συγκεκριμένο τρόπο ακόμα και εάν αυτός είναι τελείως διαφορετικός από ό,τι συμβαίνει στην πραγματικότητα. Ένας έφηβος/η με θετική εικόνα σώματος είναι πλήρως συντονισμένος με την πραγματική μορφή του σώματός του (σχήμα, μέγεθος κ.ά ) και αντιλαμβάνεται πλήρως το βάρος του και τον τρόπο που το σώμα του λειτουργεί και κινείται. Πολλοί όμως νέοι έχουν μια λανθασμένη αντίληψη μεταξύ της φαντασιακής εικόνας του σώματός τους και της πραγματικής εικόνας για το βάρος, το σχήμα και το μέγεθος. Όσο μεγαλύτερο είναι αυτό το κενό προς την αρνητική πλευρά, τόσο πιθανότερο είναι να βιώσουν αρνητικά συναισθήματα για τον εαυτό τους και να διαμορφώσουν μια αρνητική και απορριπτική εικόνα σώματος.

Τι συμβαίνει όμως, όταν το περιεχόμενο που προβάλλεται, τελικά αναδεικνύεται σε μια ισχυρή τάση, με έντονες κοινωνικές προεκτάσεις; Και αλήθεια, έχουμε αναρωτηθεί σε ποιο βαθμό επηρεάζει καταλυτικά την καθημερινότητα, τις συνήθειες αλλά και την ψυχολογία των χρηστών και κυρίως την εικόνα σώματος ;

Μηνύματα που προβάλλουν έναν και μόνο τύπο σώματος

Δυστυχώς τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προωθούν μια μη πραγματική – εφικτή εικόνα , αυξάνοντας κατακόρυφα την δυσαρέσκεια των εφήβων γύρω από το σώμα τους. Αναπόφευκτα το μήνυμα είναι ένα και μοναδικό ότι το ιδανικό σώμα μπορεί να αποκτηθεί μόνο μέσω της απώλειας βάρους και την υιοθέτηση ακραίων διατροφικών συμπεριφορών.

Κοινώς προωθείται ως ιδανικός τρόπος ζωής, αυτός της διατροφικής διαταραχής! Πώς να αντισταθεί μια έφηβη όταν βομβαρδίζεται με μηνύματα και εικόνες που προβάλλουν αποκλειστικά και μόνο ένα τύπο σώματος, αυτό του απόλυτα λεπτού και γραμμωμένου, δηλαδή άπιαστο για τις περισσότερες γυναίκες;

Social media και εικόνα του σώματος
Unsplash

Τα tips για να αποκτήσεις το τέλειο σώμα σε σπρώχνουν στην ασιτία!

Από την άλλη για να αποκτήσεις το τέλειο σώμα θα πρέπει να εξοντώσεις μέχρι θανάτου το σώμα σου στην άσκηση, στην ασιτία και σε οποιαδήποτε ακραία μέθοδο που θα σου δώσει μια μικρή γεύση από το παράδεισο που αναζητάς, που τελικά όμως θα σε οδηγήσει στην κόλαση. Καθώς ο πόνος και τα δάκρυα είναι επιτρεπτά αλλά η παραίτηση ανεπίτρεπτη! Ολόκληρες ζωές στο βωμό ενός hashtag # Be beautiful, strong and skinny.

Μόνο που το κόστος αυτής της θυσίας, είναι αδύνατο να το φανταστεί κανείς. Τελικά η σύγκρουση του ιδανικού και του πραγματικού εαυτού και σώματος είναι αναπόφευκτη καθώς καταδικάζεται το σώμα και την ψυχή σε μια ατέρμονη μάχη χωρίς τέλος, βάζοντας πολλές φορές την ψυχική και σωματική των εφήβων υγεία σε κίνδυνο.

Τρόποι ενίσχυσης της αυτοεκτίμησης

Περιορίστε το χρόνο που αφιερώνετε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η εικόνα του σώματος και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την αυτοεκτίμηση μας. Μπορείτε και πρέπει να περιορίσετε την έκθεσή σας σε αυτά. Κάντε ένα διάλλειμα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Δώστε χρόνο στον εαυτό σας, και μην είστε συνεχώς εκτεθειμένοι στα μηνύματα των άλλων για την εικόνα του σώματος σας. Περιορίστε το χρόνο που αφιερώνετε σε αυτά.

Μην συγκρίνετε τον εαυτό σας με τους άλλους

Αν συνεχώς συγκρίνετε τον εαυτό σας με τους άλλους, θα νιώθετε γενικά απογοήτευση επειδή η αυτοεκτίμησή σας θα εξαρτάται από τις ζωές των άλλων, και όχι από εσάς. Είναι η στιγμή να σταματήσετε τις συγκρίσεις και να βελτιώσετε την αυτοεκτίμησή σας. Η πλειοψηφία των ανθρώπων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κάνουν διορθώσεις στις φωτογραφίες τους για αυτό μην συγκρίνετε τον εαυτό σας με κάτι που δεν είναι αληθινό. Τα μέσα είναι γεμάτα με όμορφους και ευτυχισμένους ανθρώπους και δεν είναι σύνηθες να βρείτε μια εικόνα που δεν θα έχει κάποιο φίλτρο.

Βάλτε την άσκηση στη ζωή σας

Η σωματική άσκηση είναι καλή για την σωματική και την ψυχική σας υγεία. Όταν ασκείστε, απελευθερώνονται ενδορφίνες στον εγκέφαλο που σας κάνουν να νιώθετε χαρούμενοι. Όταν είστε πιο χαρούμενοι, η αυτοεκτίμησή σας ανεβαίνει. Και καθώς ασκείστε, βελτιώνετε την υγεία του καρδιαγγειακού σας, αυξάνετε τα επίπεδα της ενέργειας, αποκτάτε μυϊκή δύναμη. Όλα αυτά σας βοηθούν να νιώσετε καλύτερα για τον εαυτό σας χωρίς να συγκρίνεστε με τους άλλους. Απλά να ασκείστε σε υγιή πλαίσια και χωρίς υπερβολές.

Αφήστε πίσω σας το παρελθόν

Μερικές φορές ο λόγος που τα μέσα πληγώνουν την αυτοεκτίμησή σας είναι επειδή κάποιος στο παρελθόν έκανε κάποιο αρνητικό σχόλιο για την εμφάνισή σας. Οι λέξεις πληγώνουν και τα συναισθήματα σας μένουν. Αλλά δεν χρειάζεται να νιώθετε έτσι για πάντα. Θα συνεχίσουν να σας πληγώνουν για όσο τους το επιτρέπετε. Αν αποφασίσετε να αφήσετε πίσω σας το παρελθόν και να προχωρήσετε , μπορείτε να αποδεχτείτε και να αγαπήσετε τον εαυτό σας.

Δουλέψτε με την αυτοεκτίμησή σας

Η αρνητική εικόνα για το σώμα και η χαμηλή αυτοεκτίμηση μπορεί να οδηγήσουν σε θέματα ψυχικής υγείας, όπως η κατάθλιψη και το άγχος. Πρέπει να λάβετε σοβαρά υπόψη σας την κατάσταση. Υπάρχουν κάποιες ομάδες ανθρώπων που προσπαθούν να αλλάξουν τον τρόπο με τον οποίο τα μέσα προβάλλουν τα ιδανικά και μη ρεαλιστικά πρότυπα και όλο και περισσότεροι άνθρωποι μοιράζονται εικόνες πραγματικές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Τα μέσα μας κατακλύζουν με ψέματα για αυτό είναι η στιγμή να σταματήσετε τον αρνητισμό να επηρεάζει τη ζωή σας.

Ζητήστε βοήθεια

Αν αισθάνεστε ότι έχετε χαμηλή αυτοεκτίμηση και θέματα με την εικόνα του σώματός σας, δεν υπάρχει τίποτα κακό  στο να ζητήσετε τη βοήθεια ενός ψυχοθεραπευτή. Ο ψυχοθεραπευτής θα σας βοηθήσει να αναγνωρίσετε τα υποκείμενα θέματα, να δείτε την επίδραση των μέσων στην εικόνα του σώματός σας και θα σας βοηθήσει να ξεπεράσετε τα θέματά σας.

Παίζει σηματικό ρόλο και ο τρόπος που θα αποφασίσει ο καθένας μας να κάνει χρήση των social media, καθώς υπάρχουν για παράδειγμα hashtags (πχ #bodypositivity), τα οποία μπορούν να λειτουργήσουν με τον αντίθετο τρόπο απ’ αυτόν που συνηθίζουν να κάνουν τα social και να μας δώσουν έμπνευση!

Για να ξεπεράσετε το body shaming καλό θα ήταν να έχετε γύρω σας θετικούς ανθρώπους που σας δέχονται όπως είστε. Αυτοί οι άνθρωποι θα σας βοηθήσουν να αποδεχτείτε την εικόνα που έχετε για το σώμα σας και να αγαπήσετε τον εαυτό σας όπως είναι.

Όλοι έχουμε μια συγκεκριμένη εικόνα για το πως είναι το ιδανικό σώμα. Όμως το να αποδέχεστε τον εαυτό σας σημαίνει ότι αποδέχεστε και τις ατέλειές σας και παραμένετε πάνω από όλα υγιείς. Η σωστή διατροφή, η άσκηση και οι υγιεινές συνήθειες θα σας κάνουν να νιώσετε πιο όμορφα με τον εαυτό σας χωρίς όμως να γίνονται εμμονή.

Κανένας δεν πρέπει να συγκρίνει τον εαυτό τους με τους άλλους. Ο καθένας είναι μοναδικός, εσωτερικά και εξωτερικά. Κάθε στοιχείο σας είναι όμορφο και θα πρέπει να το εκτιμάτε. Φροντίστε τον εαυτό σας με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, ώστε να είστε η καλύτερη εκδοχή του εαυτού σας!

Μαρία Γιαννοπούλου 

Ψυχολόγος ΑΠΘ, MSc, Εκπαιδευμένη στην Ψυχοθεραπεία Gestalt, PgD Παιδοψυχολογία & Ψυχολογία Εφήβου, Ιδρυτικό Μέλος www.allaboutparents.gr

Τηλ: 6942217440, Ευρυτανίας 13, Αμπελόκηποι

Email: maria.giannopulu@gmail.com

Διάβασε πρώτος όλα τα θέματα του iPop.gr στο Google News