Πολύ συχνά οι γονείς αντιλαμβάνονται την τελειομανία του παιδιού τους σαν προσόν. Σαν ένα εφόδιο για την μετέπειτα ζωή τους, που θα τους ανοίξει διάπλατα την πόρτα της επιτυχίας. Η τελειομανία του παιδιού όμως αποτελεί στην πραγματικότητα ένα πρόβλημα, που περισσότερο δυσκολεύει το παιδί, παρά το ωφελεί.

Είναι σημαντικό το παιδί να μάθει να θέτει στόχους, και να έχει προσδοκίες για τον εαυτό του. Υπάρχει μία σημαντική διαφορά όμως στην ικανοποίηση που θα λαμβάνει από τις πράξεις του. Αν κρίνει αυστηρά τον εαυτό του και περιμένει να τα κάνει όλα τέλεια, το αποτέλεσμα θα έχει αρνητικό πρόσημο για εκείνο.

Ένα χαρακτηριστικό της τελειομανίας είναι πως τα άτομα αυτά θέτουν μη ρεαλιστικούς στόχους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να πιέζουν υπερβολικά τον εαυτό τους για να εκπληρωθεί ο στόχος. Έτσι λοιπόν ένα παιδί το οποίο έχει την τάση να είναι τελειομανές, δεν ικανοποιείται με τίποτα λιγότερο από την απόλυτη επιτυχία, τον καλύτερο βαθμό, και οτιδήποτε κάτω από αυτό το βιώνει ως αποτυχία. Ακόμα και αν πετύχει τον στόχο του, ένα παιδί με αυτά τα χαρακτηριστικά, θα συνεχίσει να βιώνει άγχος για το πώς θα καταφέρει να διατηρήσει υψηλά τους βαθμούς και τις επιδόσεις του. Σαν να μην του επιτρέπεται οτιδήποτε λιγότερο.

Ποια είναι τα συμπτώματα τελειομανίας στο παιδί;

Ένα παιδί που δυσκολεύεται να ολοκληρώσει μία εργασία, κρίνοντας αυστηρά τον εαυτό και σπαταλώντας υπερβολικό χρόνο να την διορθώνει ξανά και ξανά θα πρέπει να μας προβληματίσει. Σίγουρα οι γονείς θα παρατηρούν ένα έντονο άγχος για αποτυχία στα λόγια του και στον τρόπο που επιλέγει να αντιμετωπίζει τις σχολικές και εξωσχολικές δραστηριότητες του.

Μπορούμε να παρατηρήσουμε αν το παιδί είναι ευαίσθητο στην οποιαδήποτε κριτική, είτε προέρχεται από εμάς είτε από τον εκπαιδευτικό του. Τον τρόπο που αντιδράει όταν αντιλαμβάνεται πως έχει κάνει κάποιο λάθος και το πως αυτό επηρεάζει τη διάθεση και τη συμπεριφορά του.

Σίγουρα ένα παιδί με τελειομανία ασκεί έντονη κριτική πρώτα από όλα στον εαυτό του. Νιώθει ανεπαρκές και προσπαθεί συνέχεια να αποδείξει ότι μπορεί να γίνει καλύτερο. Και όταν θεωρεί ότι δεν θα καταφέρει να επιτύχει κάτι, σύμφωνα με τις υψηλές προσδοκίες του, θα παρατηρήσετε πως θα προσπαθήσει να το αποφύγει.

τελειομανία του παιδιού
Pexels

Ο φόβος της αποτυχίας

Πίσω από τη τελειομανία και το άγχος της επίδοσης, κρύβεται πολύ καλά ο φόβος της αποτυχίας, και εν συνεχεία της απόρριψης και της μοναξιάς. Για κάποιο λόγο το παιδί έχει συνδέσει την αποτυχία με πολύ αρνητικές σκέψεις. Όπως για παράδειγμα, την απομόνωση, την τιμωρία, την απόρριψη. Ο φόβος της αποτυχίας λοιπόν μπορεί να αποβεί καταστροφικός για το παιδί και για τον τρόπο που θα αντιλαμβάνεται τη σχέση του με τους άλλους και τη κοινωνική του θέση. Όσο πιο επίμονος και έντονος είναι, τόσο πιο πολύ θα πρέπει να μας ανησυχήσει. Μέσα από την αποφυγή μίας κατάστασης το παιδί αντιλαμβάνεται λανθασμένα ότι έτσι προστατεύει την αυτοεκτίμηση του.

Το παιδί σου έχει άγχος; Πώς μπορείς να το βοηθήσεις;

Πώς θα βοηθήσετε το παιδί να αντιμετωπίσει την τελειομανία

Το σημαντικότερο βήμα για τους γονείς είναι να αντιληφθούν πως η τελειομανία του παιδιού αυξάνει το άγχος του και τη πίεση. Πολλές φορές οι γονείς παρουσιάζουν με υπερηφάνεια ένα παιδί που είναι τέλειο και δεν τους κουράζει, χωρίς να αντιλαμβάνονται πως αυτό μπορεί να αποτελεί ένα επιπρόσθετο βάρος στα παιδιά. Η ενσυναίσθηση και αποδοχή όλων των πτυχών της προσωπικότητας του παιδιού μας, των επιτυχιών αλλά και των αποτυχιών του θα το βοηθήσουν να αναπτύξει την αυτοεκτίμηση του. Μπορείτε να το ενθαρρύνετε να ασχολείται με πράγματα που το ευχαριστούν. Προσοχή όμως, η ευχαρίστηση να προέρχεται από τη διασκέδαση και όχι από την επιτυχία.

Συζητήστε μαζί και προσπαθήστε με παραδείγματα να το βοηθήσετε να κατανοήσει τι μπορεί να ελέγχει στη ζωή του και τι όχι. Να αντιληφθεί πως κανείς δεν μπορεί να είναι τέλειος σε όλα, και πως δεν μπορεί να αφιερώνει την ενέργεια του παντού. Να βρείτε μαζί με αποδοχή και κατανόηση τα πράγματα που το ευχαριστούν και που είναι καλύτερο. Π.χ. η ορθογραφία σε σχέση με τα μαθηματικά.

Πολύ σημαντικό είναι να κάνετε ένα βήμα πίσω και να σκεφτείτε αν συνειδητά ή όχι ασκείτε κάποιας μορφής πίεση στο παιδί. Αν με κάποιο τρόπο του μεταφέρετε τις δικές σας προσδοκίες, και έχει συνδέσει την σημασία και την αποδοχή σας, μέσα από τις τέλειες επιδόσεις. Προσπαθήστε να δώσετε έμφαση στις προσπάθειες του παιδιού και όχι στα αποτελέσματα. Ας μην μένουμε στον βαθμό ή στη νίκη της ομάδας του, αλλά στο πόσο μελέτησε και στο πόσο καλά έπαιξε η ομάδα του.

Η σχέση σας με το παιδί, η ανοιχτή επικοινωνία και το μοίρασμα των δικών σας αποτυχιών θα το κάνει να αντιληφθεί και να αποδεχθεί πως κανείς δεν είναι τέλειος. Πως όλοι έχουμε δικαίωμα στην αποτυχία και πως δεν είμαστε παντοδύναμοι. Μέσα από τα μάτια σας, θα θα καταφέρει να δει την πραγματικότητα αντικειμενικά. Γιατί με τον τρόπο αυτό θα έχει λάβει τη μεγαλύτερη αποδοχή, τη δική σας.

Η ομάδα του www.allaboutparents.gr

Διάβασε πρώτος όλα τα θέματα του iPop.gr στο Google News