Η Συμφωνία των Πρεσπών πέρασε από την ελληνική Βουλή με 153 ψήφους. Και τελικά τι κερδίζει και τι χάνει η Ελλάδα απ΄τη Συμφωνία; Ποια είναι τα σημεία που πολλοί αγνοούμε και θα έπρεπε να γνωρίζουμε;

Τι χάνει και τι κερδίζει η Ελλάδα απ’ τη Συμφωνία των Πρεσπών; Είναι μια απορία που οι περισσότεροι Έλληνες έχουν. Υπήρξε ελλιπής ενημέρωση για τη Συμφωνία; Και γιατί οδηγηθήκαμε σε αυτήν την πόλωση; Άλλωστε σε μια συμφωνία, έναν συμβιβασμό κάτι παίρνεις και κάτι δίνεις.

Το iPop.gr, επικοινώνησε με τον διεθνολόγο Κωνσταντίνο Φίλη, ο οποίος απάντησε σε όλα τα ερωτήματα που μας προβληματίζουν και μας εξήγησε σημαντικά σημεία της συμφωνίας με τα πιο απλά λόγια.

Ποια είναι η δική του εκτίμηση για τη συμφωνία; «Είναι μια συμφωνία η οποία κινείται σε ανοικτά επίπεδα, έχει θετικά, έχει και αρνητικά, όπως κάθε συμβιβασμός, δεν είναι η τέλεια συμφωνία, δεν είναι όμως και καταστροφική για τα εθνικά συμφέροντα», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Φίλης.

Ποια είναι τα θετικά αυτής της Συμφωνίας και τι πέτυχε η Ελλάδα;

Όπως είπε ο διεθνολόγος, στα θετικά καταγράφεται το erga omnes, η σύνθετη ονομασία με γεωγραφικό προσδιορισμό, η διάκριση της αρχαίας ελληνικής Μακεδονίας από την ιστορία της ΠΓΜΔ,ενώ υπάρχει πρόνοια για το ότι η ονομασία των γειτόνων δεν μπορεί να αλλάξει.

Με βάση το άρθρο 1 και το άρθρο 20 η αλλαγή της ονομασίας είναι οριστική και αμετάκλητη.

Και τι μπορεί να κάνει η επόμενη Κυβέρνηση για αυτήν την Συμφωνία; Πόσο μπορεί να παρέμβει;

Για τη Συμφωνία αυτή η επόμενη Κυβέρνηση αν θέλει να κάνει μια τροποποίηση θα πρέπει να το κάνει με τη συμφωνία των γειτόνων. Αν θεωρεί ότι είναι σε καλύτερη διαπραγματευτική θέση και μπορεί να χρησιμοποιήσει ένα ατού για να τους επιβάλλει την τροποποιήση, αυτό μπορεί να το κάνει με τη σύμφωνη γνώμη της γειτονικής χώρας

Άλλωστε η ένταξη στην ΕΕ για την ΠΓΔΜ θα είναι μια μακριά και επίπονη διαδικασία, καθώς θα πρέπει να συμμορφωθεί με 35 κεφάλαια και αυτό μόνο εύκολο δεν είναι.

Όπως εξηγεί ο κ. Φίλης, «εμείς έχουμε τη δυνατότητα κάποια στοιχεία που δεν μας καλύπτουν και δεν μας κατοχυρώνουν να τα τροποποιήσουμε. Θα έχουμε ένα ισχυρό διπλωματικό χαρτί στα χέρια μας και θα είναι εξαιρετικά δύσκολο η συμφωνία αυτή να αθετηθεί από την άλλη χώρα».

Αναφορικά με την ένταξη της ΠΓΔΜ στην ΕΕ, αρχικά η γειτονική χώρα θα λάβει την ημερομηνία έναρξης διαπραγματεύσεων, κάτι που μπορεί να συμβεί τον Ιούνιο ή τον Δεκέμβρη. Κανονικά αυτό πρέπει να γίνει τον Ιούνιο, αλλά η Γαλλία έχει ζητήσει να γίνει τον Δεκέμβρη και αυτό μπορεί να δημιουργήσει μεγαλύτερη καθυστέρηση.

Ρωτήσαμε τον κ. Φίλη για το αν μπορούμε να ασκήσουμε βέτο σε σχέση με την Ευρώπη, κάτι που ο κ. Μητσοτάκης υποστηρίζει πως δεν μπορούμε, ο κ. Φίλης διευκρινίζει πως «το δικαίωμα βέτο σε σχέση με την Ευρώπη κανείς δεν μας το αποστερεί, δεν υπάρχει τέτοια παράγραφος στη συμφωνία. Δεν μπορεί μια συμφωνία να λέει ‘εγώ επιτρέπω μια χώρα να μπει στην ΕΕ και στο ΝΑΤΟ και όποια δικαιώματα έχω για να ελέγξω αυτήν τη διαδικασία, τις τα παραχωρώ’».

Ανοίγει ο δρόμος για την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ;

Μόλις κυρωθεί η συμφωνία, όπως ανέφερε και ο Κωνσταντίνος Φίλης στο iPop.gr, θα υπάρξει μια γνωστοποίηση στο ΝΑΤΟ ότι κυρώσαμε και εμείς την συμφωνία και ανοίγουμε την πόρτα για την ένταξη της χώρας.

Τότε ο γγ του ΝΑΤΟ καλεί τα κράτη μέλη σε επίπεδο πρέσβεων και τους ενημερώνει, λαμβάνει μια απόφαση και συντάσσουν το πρωτόκολλο ένταξης, το οποίο έρχεται πάλι πίσω και ξεκινώντας από την Ελλάδα, η κύρωση θα πρέπει να γίνει από τα υπόλοιπα μέλη. Αυτή είναι μια διαδικασία που στην περίπτωση του Μαυροβουνίου, διαρκεί 18 μήνες, περίπου 1,5 χρόνο.

Ιθαγένεια και εθνότητα. Ποια είναι η διαφορά και τι αναγράφεται στη Συμφωνία;

Αναφορικά με την ιθαγένεια και την εθνότητα και τι τελικά αναγνώρισε η Ελλάδα στην ΠΓΔΜ ο κ. Φίλης εξηγεί:

Η ιθαγένεια που είναι η σχέση του πολίτη με το κράτος ορίζεται από τη συμφωνία. Η εθνότητα, όπως και η ταυτότητα, δεν μπορούν να οριστούν από καμία συμφωνία, γιατί το έθνος είναι υπέρτερο του κράτους και δεν μπορεί να είναι αντικείμενο των διεθνών σχέσεων ή μιας διεθνούς συμφωνίας. Δεν μπορείς να ρυθμίσεις το έθνος μέσα από μια συμφωνία, δεν είναι αντικείμενο του διεθνούς δικαίου και δεν ήταν ποτέ

Όπως διευκρίνισε ο διεθνολόγος, το μόνο ζήτημα του έθνους που μπορεί να οριστεί από συνθήκες είναι τα ζητήματα μειονοτήτων, τίποτα άλλο. «Ιθαγένεια και γλώσσα δεν μας κάνουν από μόνα τους έθνος είναι και άλλα τα συστατικά ενός έθνους», είπε χαρακτηριστικά αναφέροντας το παράδειγμα με τους Έλληνες στη Γερμανία οι οποίοι είναι Γερμανοί στην ιθαγένεια αλλά ανήκουν στο ελληνικό έθνος.

Και η «μακεδονική» γλώσσα;

Από την Τρίτη Συνδιάσκεψη του ΟΗΕ για την Τυποποίηση των Γεωγραφικών Ονομάτων που πραγματοποιήθηκε το 1977 στην Αθήνα, αναγνωρίστηκε η «Μακεδονική» ως επίσημη γλώσσα. Ήδη όμως παλαιότερα, με παρέμβασή του στην Βουλή τον Σεπτέμβριο 1959, ο τότε ΥΠΕΞ Ε. Αβέρωφ υπογράμμιζε: «Eις την ελληνικήν Μακεδονίαν δεν ομιλείται η μακεδονική γλώσσα, η οποία ομιλείται εις τα Σκόπια και έχει και γραμματικήν και συντακτικόν».

Τελικά τι ισχύει πλέον; Κατά τον κ. Φίλη, η γλώσσα δεν είναι στα θετικά της συμφωνίας. Και εξηγεί: «Είναι στα θετικά της συμφωνίας το σκέλος του προσδιορισμού νότιων σλαβικών, αλλά είναι πολύ διφορούμενη αυτή η διάσκεψη του ΟΗΕ που εμείς επικαλούμαστε, δεν είναι τόσο ξεκάθαρα τα πράγματα».

Θεωρώ ότι η Κυβέρνηση έκανε δύο βασικές υποχωρήσεις: Η μια είναι στην ιθαγένεια που θα μπορούσε να είναι “βορειομακεδονική” αλλά είναι “μακεδονική” και η δεύτερη είναι στη γλώσσα που κρυφτήκαμε πίσω από την διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών και έτσι ορίσαμε και είπαμε ότι η γλώσσα είναι μακεδονική κάνοντας μια παραχώρηση στον Ζάεφ

Συνοπτικά τι κερδίζει και τι χάνει η Ελλάδα απ’ τη Συμφωνία;

Στα θετικά, πήραμε:

  • Το erga omnes, χρήση έναντι όλων.
  • Σύνθετη ονομασία με γεωγραφικό προσδιορισμό.
  • Διάκριση αρχαίας ελληνικής ιστορίας και της ιστορίας της ΠΓΔΜ.
  • Διασφαλίσαμε ότι στο μέλλον το όνομα δεν μπορεί να αλλάξει.
  • Δεν θα προκύπτουν εδαφικές αξιώσεις και ότι δεν θα υπάρχουν αλυτρωτισμοί και απόπειρα κατασκευής μειονοτήτων.

Στα αρνητικά, δώσαμε:

  • Ιθαγένεια
  • Σε μεγάλο βαθμό και γλώσσα
  • Εμπορικά σήματα

Παράλληλα, όπως εξήγησε ο Κωνσταντίνος Φίλης «η σιωπή μας απέναντι σε όλα αυτά που είπε ο Ζάεφ με αποκορύφωμα τη δήλωση περί «Αιγιατών Μακεδόνων» δημιούργησε μια αίσθηση ότι εμείς ήμασταν ικανοί να χωνέψουμε σχεδόν τα πάντα για να προχωρήσει η συμφωνία».

Θα έπρεπε τελικά να γίνει δημοψήφισμα και στην Ελλάδα;

«Όχι δεν θα έπρεπε να γίνει δημοψήφισμα γιατί δεν έχουμε κουλτούρα ως λαός για το δημοψήφισμα. Γιατί έχουμε κακή εμπειρία από το τελευταίο δημοψήφισμα και πως παρασύρθηκε ο κόσμος για το τι ψήφισε και τι έγινε», είπε ο κ. Φίλης.

Παράλληλα, εξήγησε πως πρόκειται για μια Συμφωνία που ακουμπά ευαίσθητες χορδές του καθενός μας και είναι δεδομένο τι θα έφερνε. «Και αυτό που θα έφερνε θα ήταν κάτι που δεν θα διακρινόταν από μια συναισθηματική απόσταση, ψυχρή λογική που απαιτείται στην εξωτερική πολιτική. Η εξωτερική πολιτική πρέπει να χαράσσεται έχοντας κατά νου την κοινωνία αλλά χωρίς συναισθηματικές και ιδεολογικές αγκυλώσεις με βάση το διεθνές δίκαιο», ανέφερε χαρακτηριστικά ο διεθνολόγος.

Ποια είναι τα δύο μεγάλα λάθη της Κυβέρνησης;

Η κυβέρνηση έκανε δύο τεράστια λάθη: Δεν έβαλε σε καμία φάση την αντιπολίτευση μέσα στο παιχνίδι, διαπραγματεύτηκε μόνη της, υπήρχε μια μυστικοπάθεια, δεν έγινε ενημέρωση και το δεύτερο είναι ότι παρά μόνο τις τελευταίες μέρες, δεν ενημέρωσε την κοινωνία, δεν άκουσε την κοινωνία, δεν έκανε συναντήσεις, συζητήσεις, διάλογο. «Σίγουρα θα υπήρχαν ακραίες απόψεις αλλά ποτέ ο διάλογος δεν είναι για κακό», αναφέρει ο κ. Φίλης.

Η κυβέρνηση σε κάθε περίπτωση και σε κάθε χώρα έχει το πεπόνι και το μαχαίρι, το πήγε στην κατεύθυνση της πόλωσης και αυτό γυρίζει μπούμερανγκ, αυτή η κατάσταση με τη διαίρεση προδοτών, φασιστών είναι ενοχλητική

Διαβάστε επίσης:

Πέρασε η Συμφωνία των Πρεσπών από τη Βουλή

Photo: INTIME NEWS/ΤΟΣΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ